Frans Hals: de lachende cavalier (12)

Challenges altijd de uitdaging waard. Elke zomer verleg ik een grens, ga ik in dialoog en tegelijk in een soort steekspel met een bekende kunstenaar en een iets minder bekend werk. Een topwerk met een verhaal en een hogere technische uitdaging. De uitdaging loopt over de zomer omdat dan het exposeizoen zichzelf niet “ververst”. Er zijn geen nieuwe expo’s, wat loopt loopt wat niet loopt start ergens in september.

2 juli lanceerde ik een teaserblog om officieel te starten op…

Lees verder

KID’21: say hello, wave goodbye

De editie van Kunst in het Dorp 2021 heeft gisteren de deuren gesloten. Het was een succes! Het was groter, grootser, beter, steviger dan alle vorige edities. De lat werd al voor de start hoog gelegd en het publiek wist dat duidelijk te waarderen. Meer dan 1500 bezoekers over 2 weekends. Nocturnes gaven de kunstwerken een andere invalshoek dan overdag. Dat maakte dat sommige liefhebbers zelfs 2 keer langs kwamen.

Ik laat vandaag mijn stem even rusten. Het verhaal van Thomas van Bellingen moet ik wel 200 keer verteld hebben. Ik kon het niet bijhouden. En daarnaast kon ik mij ook niet houden om zo nu en dan ook nog ’s het verhaal rond Lilith te vertellen (nav. het naburig werk van Annick Haesendonckx). Was er dan toch even een moment zonder verhaal (wie durfde het belletje niet laten gaan? 😉 ), dan vulden gezellige babbels met Carlos Caluwier en zijn madam of/en met Janneke en Johan de stilte. En dan waren ook nog babbels met Charlotte, Jan, de kapitein, Isabella en zo vele anderen. Wat een sfeer, wat een toffe bende!

Tussendoor heb ik toch nog snel wat foto’s genomen. Veel zijn het er niet (geen tijd, the show goes on 🙂 ) maar ’t is toch al dat hé 🙂 Na een paar dagen rust kan ik me volop concentreren op de volgende expo te Desselgem in galerij Art142 op 23 en 24 oktober, binnen de organisatie Buren bij Kunstenaars. Zie ik je daar terug?

Het perspectief ♀

Mensen (organisaties) die mijn blogs niet volgen herken je meteen…Dit plukte ik vandaag van Instagram.

Barbara Hepworth werd geboren in 1903. Élisabeth Vigée-Le Brun is geboren in 1755 (KW48). En niet te vergeten: Sofonisba Anguissola (1532) (blogartikel). En nog andere die nog op mijn lijstje staan: Judith Leyster (1609) *met stip*, Maria van Oosterwijck (1630), Thérèse Schwartze (1851), Henriëtte Ronner-Knip (1821). Ai ai ai toch…zoveel voorgangers van Barbara (er zijn er meer maar dit zijn zo wat de eerste waar ik kan aan denken). Ik zie onder mijn volgers zelfs jeugdtalenten opduiken, met de gepaste kansen schoppen ze het nog.

Al is het ook geen geheim dat in sommige gevallen mijnheer de kunstenaar feitelijk mevrouw de kunstenaar moest zijn. En dat zelfs nog in de 20e eeuw!

Maar wel goed dat ik niet alleen sta in de beweging meer vrouwen om de deelnemerslijsten bij expo’s te krijgen 🙂

Kunst in het dorp: laatste weekend

Dit weekend laatste kans om het prachtige evenement “Kunst in het Dorp” te Bellingen te bezoeken. MAAR ook de allerlaatste kans om “de triptiek van het leven” in het echt en volle glorie te bewonderen. Wie de triptiek op Expo Magie niet heeft gezien krijgt hier de ultieme (her)kans(ing). Na dit weekend zal de triptiek niet meer publiek worden getoond.

Naast het beeld van de triptiek wordt ook het verhaal van Thomas van Cantimpré mee in de kast gestopt.

De performance en triptiek zijn dit weekend nog te zien:

vrijdag 18-22u, zaterdag 18-22u, zondag 14-19u aan de Kareelstraat 21, Bellingen.

Na corona kan de beeldende kunst uw steun zeer goed gebruiken. Deel dit bericht en/of kom ’s langs. Deze expo is vrij te bezoeken, er is geen enkele aankoopplicht.

Max on tour: Kunstwandeling Herne

De Vlaams-Brabantse gemeente Herne is nog zo’n bruisende metropool aan lokale kunst. Regelmatig worden er tentoonstellingen en evenementen georganiseerd. Herne Kunst’Telt kent een zeer actieve en gemotiveerde kunstenaarsvereniging. Dwars door het prachtig glooiende landschap plaatsten ze afdrukken van kunstwerken. Soms tegen een gevel, soms ergens meer in het groen. Tijdens het weekend van 7 & 8 augustus wordt de wandeling officieel geopend.

In de Boesmolen is er voor de gelegenheid een 2-daagse tentoonstelling met tekeningen en keramiek. Ik zal zowel op zaterdag als op zondag ter plekke tekenen aan mijn zomertekening: De lachende cavalier naar Frans Hals. Een unieke kans om dit werk nu al te ontdekken, de opbouw ervan mee te maken en vragen te stellen. Collega Marthe Vanhoutte (keramiek) is ook aanwezig.

Maar er is natuurlijk meer dan Max & Marthe 😉 Elk paars wandelaartje heeft zijn eigen kunstwerk (klik op de foto om de kaart te bekijken). En stel dat het echt niet zou passen om tijdens het openingsweekend langs te komen, de route blijft nog lang staan! Alleen zal je dan de geweldige herinneringen aan de fantastische ontmoetingen met de kunstenaars niet meenemen 😉

klikken op de kaart voor meer details

Met dank aan Mia & Danny van de boesmolen en Herne Kunst’Telt.

BUY LOCAL! 742 Gentse kunstenaars in de kijker

Op 30 juni blogde ik al over het Gentse Zomersalon en mijn deelname aldaar. Voor een prikje (zeker in vergelijking met de andere kunstenaars) koop je er een originele Max Van Hemel of een Katleen Van Huffel . De hyperrealistische tekening van het beminnend appelkoppel past in elk interieur: living, werkkamer, wachtzaal,… Het is tegelijk onschuldig en ondeugend voor wie het graag vanuit een andere hoek bekijkt 😉 Reporter Kathleen Ramboer – tevens begaafd fotografe! – ging voor Kunstpoort ook een kijkje nemen in het Zomersalon. Hieronder haar reportage.

van 2 juli tot en met 29 augustus 2021 (juli open tijdens weekends, augustus do tot zo)
Kunsthal Lange Steenstraat 14 Gent

Voor de tweede maal op een rij organiseert Kunsthal Gent een zomersalon voor de Gentse kunstenaars.

Zoals vorig jaar presenteert BUY LOCAL #2 gedurende juli en augustus een dwarsdoorsnede van de Gentse kunstscene. Iedere Gentse kunstenaar, niet gekend of gevestigde waarde, kon deelnemen zonder het obstakel van zenuwslopende selecties van een vakjury te moeten overwinnen. Het resultaat van de call bevat niet alleen tweedimensionale kunst maar ook sculpturen, video’s, performances… noem maar op. 

BUY LOCAL wil Gentse kunstenaars, ongeacht leeftijd of discipline, support bieden bij het verkopen van hun werk. Zo is er een catalogus te koop aan de democratische prijs van €5. Alle deelnemende werken zijn afgebeeld met alle nodige informatie: titel, kunstenaar, media, prijs, formaat. Een kunstwerk aankopen kan via de site https://zomersalon.gent/overzicht/

De opbrengst gaat integraal naar de kunstenaar. Op zondag zijn er Artists Talks on the spot, met maximum 5 kunstenaars. Zo kan je op een fijne laagdrempelige manier een gesprek aangaan met een kunstenaar. Info https://kunsthal.gent/activiteiten/artist-talks-on-the-spot

meer artikels van Kathleen op https://kunstpoort.com/

foto’s van Kantheel Ramboer, Katleen Van Huffel, Max Van Hemel

Max on tour 2021

Pastorij Mariakerke – collectieve expo (mei tot sept) – nu te zien


142ART-gallery Desselgem (oktober) – bevestigd

reeds voorbij

@artourneyawards winnaar
Lid van organisatie Kunst in het Dorp, organisator #meerkunstinmijnwijk
Verjaardagsexpo: 52 jaar Cultuurplatform Wondelgem – wandeling doorheen Wondelgem (mei)
#meerkunstinmijnwijk: openluchttentoonstelling doorheen Mariakerke (mei)
Kapellekesroute – Evergem, Stoepekapel (mei)
Kunstroute Herne (opening 7&8 aug) expo & permanent in open lucht + tekendemo in Boesmolen
Zomersalon Gent (juli-augustus) 
Collectieve expo WZC St Felix – Herne – org. Herne Kunsttelt (juli-aug-sept)
Kunstmarkt Menen (4 september) – bevestigd
Kunst in het Dorp (11,12,17,18,19 september) – bevestigd – REVIEW

 

KW51: Malle Babbe

Frans Hals wordt de kunstenaar waar ik me de komende weken/maanden zal in verdiepen. Ik hoop dat ik uit die studie niet alleen technische informatie kan halen maar ook heel wat weetjes. Ondanks dat Frans Hals waarschijnlijk in Nederland bekender is dan in Vlaanderen is hij van geboorte wel degelijk een Vlaming maar het gezin Hals verhuisde toen Frans ongeveer 4jaar was naar Haarlem.

Frans Hals was tweemaal getrouwd en Lees verder

Moederdag

Portretten. Je kan er eentje bij speciale gelegenheid laten maken, je kan er eentje voor een unieke gelegenheid laten maken, je kan er eentje als verrassing geven of om een herinnering vast te leggen. Je kan er ook eentje voor moederdag laten maken. (oeps…had je daar dit jaar niet aan gedacht? Geen nood, volgend jaar beter 😉 ).

Ik vond het nu maar eens tijd om eens een portret te maken van mijn moeder. Dat had ik nog niet eerder gedaan. Lang geleden, bij de opmaak van de triptiek van het leven, had ik bij één van de ontwerpen het idee om voor de buitenpanelen een portret van mijn moeder te maken en daarnaast een portret van mezelf als kleine knaap. Maar ideeën evolueren en de eisen die ik stel aan mijn tekeningen zijn niet van de minste. De lat ligt hoog. Het zelfportret kwam er niet en zodoende sneuvelde het idee om een portret van mijn moeder op het buitenpaneel te plaatsen.

Het een belet het ander niet en dus maakte ik in de (weinige) vrije uren dit portret. Ik koos voor het portret van dat jonge meisje van voor ze er nog maar aan dacht dat ik haar leven eens deftig overhoop zou halen. Ik vind het een sprekende foto waarin ik haar nog steeds herken.

Wil je ook graag een portret laten maken? Stuur me een mail op max.vanhemel@gmail.com Prijzen vind je hier Vele referenties kunnen de kwaliteit van mijn werk en aanpak bevestigen.

#meerkunstinmijnwijk: met een hart

Armoede is een delicaat onderwerp. We gaan het graag uit de weg, steken het liefst onder stoelen en banken. Dan hoeven het niet te zien. En wat we niet zien, dat bestaat niet.

Maar het bestaat. Laten we er geen doekjes om winden: als we er niets aan doen, zal er ook niets aan veranderen. Daarom brengen we de initiatieven van vzw RINOO tijdens de rondgang #meerkunstinmijnwijk onder de aandacht.

RINOO is een vzw met een aantal projecten in Kameroen. Het grootste project is een productieatelier voor wasbare maandverbanden. Met dit project dat loopt onder de naam “Restore Her Dignity” bereiken we twee doelen:

PERIOD POVERTY:
Veel meisjes, vrouwen kunnen zich geen hygiënisch materiaal voor maandstonden veroorloven of ze zijn gewoon niet beschikbaar.
Het project sensibiliseert ook rond menstruatie hygiëne, geboorteplanning, huiselijk geweld, emancipatie en ‘empowerment.

Het naaiatelier is gelegen in een wijk met veel alleenstaande tienermoeders. Momenteelwerkenal een15-tal moeders fulltime in het atelier.

Hoe steun je de werking? Dat is eenvoudig: doe jezelf plezier! Aan de Zuidbroek vind je naast onze kunst een stand met prachtige wintervaste(!) bloemen. Een grote pot kost slechts 10euro en je hebt tot oktober bloemen in huis of in de tuin. Dus, als je toch onze tour doet, koop ineens een bloemetje voor uw moeder, uw lief, uw buurvrouw, de facteur of voor uzelf. lees hier meer over dit initiatief.

Lintjes fietsen

Het vorige weekend was mijn agenda goed gevuld. Wanneer 3 kunstroutes tegelijk starten, is dat niet echt abnormaal 🙂

Het grootste feest kregen we (= ikzelf en Junior²) in de Poetoustraat. Daar ligt het epicentrum van de #meerkunstinmijnwijk-route Mariakerke. Maar er was tegelijk ook de officiële inhuldiging van de tekening van een onbekende man (waarvan we stiekem vermoeden dat het een zelfportret is) door Emiel Poetou zelf. De tekening is een rariteit want van het tekenwerk van Poetou blijft niet veel meer over. Junior² kreeg de eer het lintje voor de onthulling door te knippen in bijzijn van de deelnemers aan de kunstroute. De tekening is nog de hele maand mei te zien naast het huis waar Emiel Poetou heeft gewoond.

Van deze opening naar de “inhuldigingsrit” van Wondel’Art, de kunstroute in organisatie van het Cultuurplatform Wondelgem. Ook daar heel wat werken te zien maar dan wel van meerdere kunstenaars aangesloten bij het CPW. Een tocht van 15km die onder vrienden, met de nodige gezelligheid en woordjes uitleg door de kunstenaars zelf, 4uur duurde. Meer info over dit event en deze route: https://www.cpwondelgem.be/

De GPX (=voorgeprogrammeerde GPS-route) van #meerkunstinmijnwijk kan je hier downloaden of via de website http://www.meerkunstinmijnwijk.be De GPX van Wondel’ART kan je downloaden via deze link. Een GPX-lezer kan je gratis downloaden via jouw app-store.

#meerkunstinmijnwijk: hartverwarmende kunstwandeling

Zin in een andere wandelroute met leuke, hartverwarmende kunst? Dan moet je in Mariakerke de route #meerkunstinmijnwijk volgen. Wandel vrij of volg de wandelsuggesties naar 45 panelen met foto’s van Katleen Van Huffel en tekeningen van Max Van Hemel. Deze expo loopt de hele maand mei. Meer info op www.meerkunstinmijnwijk.be

Deelnemende straten: A. Claeys-Bouüaertlaan, Eekstuk, Kollekasteelstraat, Mariakerkeplein, Melkweide, Oranjebommstraat, R. Van de Puttestraat, Rodonkstraat, Emiel Poetoustraat, Vliegpleinkouter, Zandloperstraat & Zuidbroek.

Wil je daarna nog meer wandelen, nog meer kunst zien? Bezoek dan Wondel’Art of Kunstkapellen

#meerkunstinmijnwijk: nog 1 dikke week aftellen

Achter de schermen wordt hard gewerkt om de kunstroute #meerkunstinmijnwijk op poten te krijgen. Tegelijk met de kapellekesroute en de wandelroute in Wondelgem worden selecties van beelden gemaakt, drukwerk besteld, etc etc.

De helft van de route staat al in de voortuinen. We kregen nu al massa’s hartverwarmende reacties, zowel van de deelnemers als van wandelaars. Volgens planning staat zaterdagavond het hele parcours opgesteld, wil je een “avant première” dan kan je vanaf zondag de wandeling al eens aflopen. De deelnemende straten staan op de flyer en een suggestie van een wandeling vind je op de website www.meerkunstinmijnwijk.be

Met enige fierheid stellen we hierbij de promotiekaartjes voor. Ze worden gebust bij de bewoners in de buurt van de deelnemende straten en zijn ook te vinden bij bakker Ann & Philip + in de B&B Jan Van Gent. Wie ons wil helpen door ergens een stapeltje te leggen of door zelf een straat (het mogen er ook meer zijn) te bussen, geef een seintje. Je helpt er niet alleen de kunst mee maar evengoed de hele wijk 🙂

Wil je volgend jaar ook zo’n wandeling met onze panelen in jouw buurt opzetten? Laat het weten op max.vanhemel@gmail.com Na de afbouw van deze expo, gaan we er graag mee op toernee 🙂

KMKG (Brussel): de wereld rond in 10.000 jaar

Het Kunsthistorisch Museum ofte Koninklijke Musea voor Kunst en Geschiedenis (maar wie onthoudt dat nog?) bezocht. Het stond al tijdens de krokusvakantie op het programma maar reserveren kon toen niet dus deden we ’t nu maar. Verwachting was dat we zo een beetje de specifieke afdelingen die we ook in’t Louvre vinden, hier zouden terug vinden maar dan wel in ’t klein.

Dus wij met de trein vanuit Gent, de metro in en dan ben je op een uurtje aan de deur van het museum. Alweer een vleugel van het indrukwekkende Jubelpark. Alweer een stuk waar ik nog nooit eerder was geweest. Ik twijfel nog ik niet eerder in het Legermuseum was maar goed, dat doet er eigenlijk allemaal niet toe.

Omwille van Corona is er een eenrichtingsparcours uitgestippeld. Dat maakt de visite een beetje onwennig omdat Lees verder

Awoe en Hoera!

Ik heb maanden gewerkt naar een nieuw expo in het landgoed De Campagne. Helaas krijg ik van Stad Gent maar geen goedkeuring krijg om een expo te organiseren in De Campagne. Dat Gent graag uitpakt dat ze veel doen voor kunstmakers in deze tijden, ik durf er over te twijfelen. Eigen musea die kunnen zonder problemen open. Initiatieven door kleinere organisaties worden “afwachtend” beoordeeld. Een positief beleid ontbreekt in Gent, in Vlaanderen, in België.

“Wij wachten verder nieuws van het overlegcomité af. Cultuur Gent volgt de aldaar genomen beslissingen op.”

Het geeft weinig vertrouwen in de diensten en duidelijk heeft men vice versa ook weinig vertrouwen in het correct organiseren door kleinere organisaties. Worden we bekeken als een hoopje kinderen in het Ter Kamerenbos? Het laat me geen keuze en de stekker gaat er uit voor 2021.


MAAR!!!

Janken dat helpt niet. Dus heb ik – in navolging van de openlucht expo van vorig jaar – een nieuwe opgesteld samen met collega Katleen Van Huffel. Dankzij de steun van vele Mariakerkenaren komt er MEER KUNST IN MIJN WIJK. En niet alleen mijn wijk maar ook hun wijk. Meer dan 45 werken zullen in Mariakerke te zien zijn. meer info op www.meerkunstinmijnwijk.be Ik ben er van overtuigd dat Mariakerke een hart heeft voor kunst en dat we hier een nieuwe frisse kunstwind kunnen laten waaien.

Tegelijk loopt er ook nog een kunstwandeling in Wondelgem waar ook nog werken van mezelf en Katleen te zien zijn. Voor wie onze Open Air 2020 gemist heeft, zeker een “must see”. En met een beetje geluk zullen er ook nog 2 openlucht expo’s in Evergem volgen. Daarover later meer.

Kortom: awoe Stad Gent en hoera cultuur!

PS: wil je graag ook zelf meer kunst in je wijk? Stuur me een mailtje en misschien komen we binnenkort onze panelen in jouw wijk exposeren.

Opiniestuk: Culture, not culture

Opvallend bericht vandaag in de media (Radio2, VRT,…)

Terwijl er een massa aan tentoonstellingsruimten in Gent niet meer wordt toegewezen aan (kleinere) organisatoren, blijken de musea tijdens de paasvakantie (logischerwijs en bij gebrek aan mooi weer) overbevraagd. Tegelijk loopt nog steeds het nieuws dat men in Brussel de kunst van de 19e eeuw boven de Vlaamse meesters stelt.

Ik vraag me af wat de beweegreden is achter het feit dat grote musea mogen open gaan en de kleinere – doch erg ruime – tentoonstellingszalen onder dezelfde voorwaarden dan de musea NIET mogen open gaan. Waarom mag een museum openen?

  • ze houden rekening met het aantal bezoekers per m² en verluchten de ruimte
  • ze voorzien regelmatig ontsmettingsgels
  • er wordt bezocht op reservatie zodat dat aantal bezoekers per m² onder controle is
  • de reservatie = traceerbaarheid
  • verluchten loopt via de aircosystemen (het is niet dat men in een museum de venster even open zet)
  • mensen kruisen mekaar niet via een éénrichtingsparcours (mag ik vanuit ervaring hierbij toch kuchen?)
  • bezoekers dragen een mondmasker, sommigen onder de neus en mogen het afzetten als G4S niet kijkt of wanneer ze iets willen zeggen aan mekaar.

Wat kan je doen in een tijdelijke tentoonstellingsruimte?

  • je houdt rekening met het aantal bezoekers per m² en verlucht de ruimte
  • je voorziet regelmatig ontsmettingsgels
  • je zorgt ervoor dat er wordt bezocht op reservatie zodat dat aantal bezoekers per m² onder controle is
  • de reservatie = traceerbaarheid
  • verluchten loopt via meerdere open vensters, dan is er zeker voldoende luchtverversing
  • je zorgt ervoor dat mensen mekaar niet kruisen via een éénrichtingsparcours
  • omdat je je eigen werk/expo toch in het oog houdt, zie je dat iedereen altijd een mondmasker correct draagt en dat de afstand onder bubbels gerespecteerd blijft
  • de expozaal heeft 2 deuren die wat uit mekaar liggen? Prima: er is geen kruispunt

Ik zie het verschil niet. In tegendeel: ik zie een miniatuur bloei van de lokale cultuursector (die meer is dan cafés en podia), mensen die eens op een andere manier buiten mogen, veel meer controle op de coronamaatregelen dan bij de klassieke musea (die het ook niet slecht doen, laat me daar toch wel héél duidelijk in zijn).

Gents beleid? Waar blijven jullie? Achter? Hoe lang nog?

#meerkunstinmijnwijk: doe mee en steun lokale kunst.

Creatief zijn is onze business. Als de deuren van de expozalen dicht blijven, dan laten we u bij een wandeling wel genieten van de werken van Max Van Hemel en Katleen Van Huffel.

De eerste panelen zijn als demo geplaatst in de Emiel Poetoustraat. Het toont niet alleen een werkje dat u vorig jaar al kon bewonderen maar ook hoe de aanpak loopt.
Grote panelen worden aan de hand van 2 kokers in de grond paneel recht gezet. De palen zitten ongeveer 50cm diep en zitten dus behoorlijk stevig vast. Een klein paneeltje wordt gemakkelijk ergens op gezet en met een draadje vast gemaakt. Of gewoonweg achter het raam 🙂

Wil je ook zo’n werk in je voortuin? Laat zeker voor 30 maart je horen. Al meer dan 20 mensen hebben toegezegd om peter of meter te worden van een werk. In april gaan we met de bewoners aan de slag om een wandeling uit stippelen (driehoek R4-Trekweg – Bourgoyen)  gedurende de maand mei.

Contacteer me via max.vanhemel@gmail.com of telefonisch op 0478 88 79 36

 

KW42: Van den os en den ezel

Elke woensdag publiceer ik een kunstweetje waarmee je kan uitpakken bij vrienden…

Met de kerstdagen in het vooruitzicht dacht ik om nog ’s een Bruegel van stal te halen. En dan gaan we meteen voor de klassieker der klassiekers: De volkstelling te Bethlehem. Het is dé kerstkaart bij uitstek. En het gemak is dat je het originele schilderij in het KMSK Brussel kan gaan bekijken 🙂

We zien Jozef en Maria met de ezel en de os samen onderweg om zich te laten tellen in de stad waar Jozef vandaan komt Bethlehem (wie Bethlehem niet weet liggen, klik hier). Bruegel schildert deze passage in – zoals we dat van hem gewoon zijn – een waar Vlaams landschap. En het is nu juist dat Vlaamse landschap anno 1566 dat bij dit schilderij zo interessant is. Want uit de Bruegeltekeningen die ik maakte (klik hier voor meer) weten we dat Bruegel eerder een (kritische) reporter van het volk was dan grootste christelijk geïnspireerde schilderijen maker. Schilderijen met centrale focus op Jezus, God of hier Jozef en Maria herkennen we niet bij Bruegel. We zien dat soort taferelen wel bij tijdgenoten als Carravagio, Michelangelo, Rafael en later Rubens.

De “intrede” van Jozef en Maria is feitelijk een banale gebeurtenis in het grote schilderij. Het is één van de vele scènes waar ik het met u bij deze blog wil over hebben en wat van u meteen een échte Bruegelkenner zal maken 😉

Voor we beginnen is het goed om te weten dat in de periode dat Bruegel dit tafereel schildert Vlaanderen (en de rest van de Nederlanden) onder het bewind van Filips II vallen. Hij is de oudste zoon van keizer Karel en Isabella van Portugal. Filips heeft een beetje last van stigmata aan zijn handen en daardoor komt hij altijd geld te kort. Hij speelt ook graag soldaatje tegen de Fransen en tegen de (islamitische) Ottomanen. Wie al eens een kostuum van een stormtrooper heeft gekocht weet wat een soldatenkostuum kost. Kunt u voorstellen dat de Flipper dus wel altijd geld te kort had en zich met zijn belastingen niet echt populair maakte in Vlaanderen. Vlaanderen werd extra belast want de Nederlanders belasten dat lag nogal gevoelig.

Los van de harde belastingen zien we de opkomst van het protestantisme en de beeldenstorm. Iets waar je als kunstenaar liefst ver weg van blijft. Dus ben je al wat voorzichtiger in de keuze en de uitvoering van je onderwerpen. Een beetje gelijk naakt en Facebook-verhouding vandaag.

De koude winters van die tijden komen ook meermaals terug in de schilderijen van Bruegel en zijn tijdgenoten. De periode wordt dan ook niet voor niets “de kleine ijstijd” genoemd.

Combineer de 3 bovenstaande elementen met de satirische blik van Bruegel tot een kersttafereel en je krijgt een prachtig maar evenzeer gevaarlijk schilderij. Met een beetje ongeluk kon het hem zijn kop kosten. Maar dan weer “anders bekeken” is het “maar” een kersttafereeltje of een “katholiek randfenomeen” waar tegenstanders hun energie niet moeten aan verspillen. Het grote geluk dat we kennen bij dit schilderij is dat het tot begin 1900 in handen van privéverzamelaars is gebleven en zodoende onder de radar van kunst-aaseters. Waardoor we er vandaag in volle glorie kunnen van genieten.

Heb je nog wat tijd om nog enkele scènes en details nader te bekijken?

Wist je dat het huis in het midden van het beeld waarschijnlijk het huis is van de opdrachtgever van dit schilderij? Daarmee zou het schilderij kunnen verwijzen naar de belastingsinning in Wijnegem. Lees er meer over via deze link.

Wie mijn blog vanuit Antwerpen of omgeving volgt en geen zin heeft om tot in Brussel af te reizen, kan een kopie gaan bekijken in het museum Mayer-Van den Bergh (maar zoals altijd is the sequel nooit zo goed als de eerste). In datzelfde museum hangt trouwens ook De Dulle Griet van Bruegel. Hieronder een kopie die in het KMSK Brussel (naast het origineel) hangt en de kopie van Mayer Van den Bergh.

 

PS: Over 2020 publiceerde ik 42 kunstweetjes. Ik hoop dat ik eender wie daarmee iets dichter gebracht heb bij hoe boeiend kunst wel is en hoe deze niet los staat van de geschiedenis van de tijd maar evenmin van de actualiteit. Het ritme om elke week een kunstweetje online te gooien was een beetje te hoog gegrepen. Een kunstweetje, zeker de laatste, vroegen toch telkens 3 a 4 uur aan opzoekwerk en schrijfwerk. Ik weet wel wat dingen maar ik ben ook een groot warhoofd en perfectionist. Ik moet dus (bijna dwangmatig) alles dubbelchecken. Ik heb het wel volgehouden tot hier maar ik ga nu wat gas terug nemen. Er volgen zeker nog kunst en ruimer cultuurweetjes maar eerder op onregelmatige basis. Zoals ze op de Amerikaanse radio zouden zeggen: “stay tuned for more after the break!” 😉

 

Lilith 2 in HD (nieuwe foto)

Omdat ik de wissellijst voor de expo van het komende weekend nodig had, heb ik deze Lilith-tekening ontdaan van haar lijst. Ik maak van de gelegenheid gebruik om er een nieuwe foto van te maken en deel deze nieuwe versie in HD met plezier met jullie.

Hoop jullie (beperkt) te zien dit weekend op de expo te Desselgem 🙂

KW41: moet er nog blauw zijn?

Elke woensdag publiceer ik een kunstweetje waarmee je kan uitpakken bij vrienden…

Met kunstweetje KW22 heb ik het al gehad over het lapis lazulli, het magische en vooral dure blauw dat door de jaren heen als HET blauw der blauwen werd gezien. Duur en exclusief maar ook diep, vol van kleur.

Maar er zijn kapers op de kust. Er zijn onderzoekers, kunstenaars die of dat lapisblauw willen kopiëren of gaan zoeken naar een nog stralender blauw. We gaan het hieronder hebben over het Delfts blauw maar ook over een Franse variant en een schilder die zijn hele oeuvre opbouwde rond de kleur blauw.

In Delft zit men met een probleem. Dankzij de import van Chinees porselein is er een nieuw segment aan luxeproducten ontstaan. Mensen kopen een tas of een bordje in Chinees porselein met de typische blauwe Chinese tekeningen. Dat Chinees porselein is onvatbaar mooi: het is transluminecent (het laat licht door en speelt met het licht) én er staat een handgemaakt schilderijtje op met een Oosters motief. Maar het goedje is ongelooflijk duur. Zo duur dat sommige mensen slechts 1 tas kopen en deze dan “te kijk” zetten als teken van welvaart. Delftse porseleinmakers ruiken geld en verdiepen zich in de materie. Het is vooral het blauw dat ze willen doorgronden of op zijn minst kopiëren (’t is nekeer iets anders dan vandaag waar de Chinezen kopiëren). Ze vinden hun antwoord in…glas en specifieker in smalt. Smalt is een pigment met een diep-blauwe kleur, bestaande uit kobalthoudende silicaten in poedervorm. Het wordt of werd gebruikt in de schilderkunst en in keramiek. Als pigment voor olieverf is de functie van smalt overgenomen door het dekkende kobaltblauw.

Smalt heeft een transparante werking met olie en werd door de grote meesters gebruikt voor luchten en als drogend element toegevoegd aan overige kleuren (Velázquez). Een nadeel van smalt is dat het langzaam grijzig wordt. Het glasachtig karakter maakt bovendien dat het lastig te prepareren is.

Wil je zien hoe we vandaag smalt zouden kunnen maken, dan moet je zeker naar deze aflevering van “Het geheim van de meester” kijken.

Zodoende had Delft zijn blauw maar zoals altijd moesten de Fransen hun eigen versie en hun eigen blauw ontwikkelen. Zo gezegd, zo gedaan.

Tegelijk waren ook de Fransen bezig met het ontrafelen van de geheimen van Chinees porselein. Dat liep echter niet van een leien dakje. Men kwam maar niet tot de kwaliteit van het porselein. Maar Lodewijk XIV draaide er zijn hand niet voor om: hij deed aan industriële spionage en stuurde een paar kijklustigen naar de Nederlanden. Dat was ook al niet vanzelfsprekend want de Nederlanders die heulden met de vijand. Zelfs de Duitsers hadden sneller hun eigen Sax-porselein dan dat de Fransen die hadden. Lodewijk zou nog moeten wachten tot hij de oorlog had gewonnen om het geheim in handen te krijgen. Maar dat heeft op zich niets met deze blog te maken (al weet ge ’t nu toch ook maar weer 😉 ) Eens de Fransen hun porseleinproductie (o.a. in Sèvres) op punt hadden, maakten ze ook hun eigen soorten blauw (die Fransen toch)… Het leek zelfs niet van zeer ver op het Chinese of Delftse blauw maar speciaal en uniek blauw was het zeker.

Het Franse blauw dat ik hier wou bespreken dateert van veel later. In 1994 werd een project opgericht om de waarde van het pastel (en de productie van het pigment) “Blue de Lectoure” in ere te herstellen. Het blauw pigment wordt gebruikt in de textiel maar ook in de kunst. Aan de hand van biologische kweek wordt de Isatis Tinctoria gekweekt in de regio van Lectoure. In tegenstelling tot een lapis lazulli is dit pigment dus duurzaam van aard. De plant die de blauwe stof voorziet, heeft trouwens ook nog vele andere interessante (therapeutische) eigenschappen.

Maar helaas, je kan er – tot nu – geen porselein mee beschilderen.

Ik moet ook toegeven dat ik het blauw van Lectoure niet zo goed ken. Misschien moet ik toch maar eens tot daar rijden en nader bestuderen.

Nog een uitsmijter voor dit voorlaatste kunstweetje van 2020. Blauw is een primaire kleur, een basiskleur waarmee je vertrekt om andere kleuren te maken. Maar ooit was er een kunstenaar die zo bezeten was door blauw dat hij alleen maar met blauw schilderde. En dan bedoel ik niet op een manier waarop hij iets schildert met blauwe verf zoals de vogeltjes hierboven. Yves Klein schilderde grote doeken massief blauw. Op foto lijken deze misschien wel monotoon en weinig expressief maar dat zijn ze zeker niet. Omdat het allemaal en alleen maar blauw is ga je (bijna instinctief) op onderzoek en ontdek je veel nuances en bewegingen in de manieren waarop de verf werd aangebracht. Het is misschien niet direct “de omtoer waard” (zoals ze dat in Michelin zouden zeggen) maar als je de kans hebt, moet je’r zeker ’s tijd voor nemen om er eentje te zien.

 

En in het KMSK België is ook nog een heel blauw werk van Jan Fabre te zien…

 

bronnen:

het geheim van de meester

wikipedia smalt

Yves Klein

Bleu de Lectoure