KW16: de deur van de duivel

Elke woensdag publiceer ik een kunstweetje waarmee je kan uitpakken bij vrienden…

Een beetje als vervolg op blog KW12… Stel dat je voor jezelf “het kunstwerk van je leven” wil maken. Het moet groots zijn, imposant, een sterk verhaal dragen, jouw reputatie maken voor nu en ver over jouw dood heen. Tegelijk geraak je in de ban van een bestaand werk, een bestaand verhaal en je denkt: “daar moet ik iets mee gaan doen”. Kan je je voorstellen hoe verlammend de druk kan zijn die je jezelf oplegt op dat moment?

Rodin zit met die druk. Hij wil een poort maken, net zoals er eentje is aan de dom van Firenze; door Michelangelo uitgeroepen tot de poort van het paradijs (zie foto links). Een soort van aaneenschakeling van taferelen die samen verhalen uit het oude testament vertellen. Maar Rodin wel meer. Hij wil één groot verhaal, één uitbarsting van gekletter, vuurwerk, wansmakelijke expressie. Rodin wil de hel!

Tegelijk met de obsessie voor de poort is Rodin in de ban van “de goddelijke komedie” van Dante. In het bijzonder het stuk rond de hel. Want Rodin – in zijn tijd – maakt beelden die door de critici niet altijd als “publiek correct” worden aanzien. Rodin is onbegrepen in zijn kunst, in de liefde, in zijn expressie. Rodin voelt zich niet van deze wereld, hij voelt zich onbegrepen in een ongrijpbare artistieke/emotionele hel.

Rodin ziet de poort als een groepering van mensen die zowel helse als hemelse dingen, bewegingen maken. Een beetje zoals we dat kennen uit het bombastische schilderij van de dag des oordeels uit de Sixtijnse kapel. Een mix van vanalles en nog wat maar toch 1 groot tafereel.

Alleen Rodin heeft een probleem: het beeld dat hij in zijn hoofd heeft is zo complex dat hij er gewoonweg niet in slaagt het klaar te krijgen in de realiteit. Dit weegt op zijn gemoed, op zijn werking en vooral op zijn omzet. Dus beslist hij om enkele van die beelden – ze zijn er nu toch – in het groot uit te werken. Zo slaat hij 2 vliegen in 1 klap (het zijn er dan wel geen 7 maar goed, ’t is al beter dan niets).

Finaal gezien maakt Rodin een imposante poort met meer dan 186 figuren! En – ondanks de vele uren – is de poort bij zijn overlijden nog steeds niet klaar. De poort zou, naar mijn mening, ook nooit klaar geraakt zijn. Toch niet naar de normen van de kunstenaar.

Maar als je dan toch naar het Rodinmuseum in Parijs gaat, neem zeker een half uur de tijd om alle beelden op je af te laten komen. De poort is zo donker/zwart dat ze nauwelijks te fotograferen is maar ze is zo indrukwekkend dat je er gerust lang kan naar kijken. En dan moet je je eens voorstellen dat die in een of ander gebouw moet gemonteerd zijn. Ongelooflijk.

Rodin heeft zelf de bronzen versie nooit gezien. Deze werd pas na zijn dood gemaakt. Als het aan Rodin lag brak hij op de laatste knip nog de hele poort af om ze opnieuw te beginnen. Dus (weetje) als je voor de poort staat, zeg dan even aan je gezelschap langs je neus weg: ” toch straf hé! Die Rodin heeft heel zijn leven aan die poort gewerkt maar hij heeft ze nooit zelf gezien zoals wij ze hier zien. ’t Is toch triestig hé een artiestenleven…”

De poort van Rodin (onder) kan je in detail bekijken door op de foto te klikken. Er zijn heel wat beelden die je zal herkennen waaronder de denker (centraal bovenaan).

 

KW12: facebookproof kunst

Elke woensdag publiceer ik een kunstweetje waarmee je kan uitpakken bij vrienden…

Terwijl ik mij onmetelijk kan ergeren aan de normen die Facebook oplegt aan kunst maar dan anderzijds geweld en discriminatie de vrije loop laat, bots ik op een artikel dat mij toch duidelijk maakt dat al dat facebookproof-gedoe niet zo nieuw is als ik dacht. Dit weetje gaat er helemaal over…

Mijnheer Armand Dayot, inspecteur der schone kunsten (de titel alleen al…) had zo zijn bedenkingen toen hij het beeld “La Valse” van Camille Claudel rond 1890 zag. Niet dat het het eerste beeld van Camille was dat hij zag. Hij kende haar al een tijdje. Maar toch…

Mijnheer Dayot had zo zijn twijfels over dat beeld. Twee dansende mensen, dat hadden we wel al eerder gezien, maar een dansend koppel naakt, dat was andere koek. Als inspecteur heb je’t – zoals elk jurylid – voor het zeggen en als kunstenaar voel je al snel het mes op de keel. Het advies is duidelijk: als dit beeld naar buiten wil komen, dan moet het mét kleren aan.

Maar Camille laat zich niet doen. Ze bestudeert en werkt op draperieën en golvingen in stoffen. Een paar maanden later is het beeld klaar, mét kleren aan. De stof die ze over de danseres aanbrengt, is zo opgebouwd dat de beweging van het dansende koppel nog versterkt wordt. Alleen…Camille rekent tegelijk ook af met Dayot en zorgt ervoor dat de stof zo nauw aan het lichaam aansluit dat de contouren van de danseres ineens mee versterkt worden.

Dayot vindt het beeld finaal gezien wel goed genoeg om te exposeren. Het naakte is er af, regel is regel en dat is voortaan facebookproof. Het beeld werd recent geveild voor een recordbedrag (zie clip onder).

Wist je – naast bovenstaande – dat ook Rodin last had van censuur? Zijn bekende beeld “de kus”, waarvan meerdere versies bestaan, varieert al eens. Dan zonder mannelijk geslacht, dan met geslacht. Het is afhankelijk van waar het beeld moest worden geëxposeerd dat er een aangepaste versie van werd gemaakt.

Het Rodin-museum is altijd de moeite waard voor wie Doll is op Parijs en er graag een paar romantische dagen met het lief doorbrengt…

bron: https://sculptureetcollection.com/ventes/valse-1889-1905/